web analytics

Een brokje oud-Fries recht.

Het oeroude recht van de Vrije Friezen is -in de geschreven vorm- beeldend: de gebruikte taal wijkt nogal af van die uit de hedendaagse wetboeken. Een voorbeeldje:

Thio thredde ned is: Sa thet kind is stocnakend jefta huslas and thenna ti thiuster niwel and nedcalda winter and thio longe thiustre nacht on tha tunan hliet, sa faret allera monna hwelic on sin hof an on sin hus an on sine warme  winclen and thet wilde diar secht thera birga hli and then hola bam, alther hit sin lif one bihalde.

Sa waynat an skriet thet vnierich kind and wepet thenne sine nakene lithe and sin huslase an sinne feder, ther him reda scholde with then hunger and then niwelkalda winter, thet hi sa diape  and alsa dimme mith fior neilum is vnder eke and vnder ther molda bisleten and bithacht. 

Sa mot thio moder hire kindis erue setta and sella, thervmbe thet hiu ach ple and plicht,  alsa longe sa hit vngerich is, thet hit noder frost ne hunger ne in fangenschip vrfare.

 Vertaling:

Het derde noodgeval is: wanneer een kind spiernaakt is of dakloos en dan de duistere nevel en bitterkoude winter en de lange duistere nacht zich uitspreiden over de omheinde velden, dan gaat een ieder op zijn hof en in zijn huis en in zijn warme hoeken en het wilde dier zoekt de beschutting van de bergen en de holle boom, waar het in leven kan blijven. Dan weent en schreit het onmondige kind en dan beklaagt het zijn naakte leden en zijn dakloosheid en het gemis van zijn vader, die het kind moest beschermen tegen de honger en de door nevel koude winter, dat hij [de vader] zo diep en zo donker met vier nagelen onder eikenhout en onder de aarde ligt besloten en bedekt.

Dán mag een moeder het land van haar kind verpanden en verkopen, omdat zij, zolang het onmondig is, de verantwoordelijkheid en de plicht heeft om ervoor te zorgen dat het noch door de vorst noch honger noch in gevangenschap omkomt ……

——————————————————

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2022/02/een-brokje-oud-fries-recht-2/

LEELJEWYT (haiga)

Een schijnbaar eenvoudig natuurgedicht als deze HAIKU heeft soms een diepere, op de mens betrokken onderlaag en gaat dus dan niet meer over de natuur van bijtjes en bloemen maar over de menselijke natuur. In deze HAIGA gaat het dan over verborgen eigenschappen, talenten die onbedwingbaar aan het licht komen.

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2022/02/leeljewyt-haiga-2/

Brownies in the ban.

Bakker Buys, eind jaren negentig overgenomen door Van der Breggen, verkocht ronde schuimpjes op een bodempje van koek en overgoten met chocola: de NEGERZOEN.

Van der Breggen ging jaren geleden door de knieën voor onder meer de Stichting Eer en Herstel-betaling Slachtoffers van Slavernij in Suriname, omdat volgens die luitjes deze gebaksnaam een belediging zou zijn voor alle chocolade-kleurige mensen mensen. Nu is het heerlijke misbaksel omgedoopt tot  BUYS ZOENEN.

Dat gaat mij nu weer té ver. Mijn voorstel is om het knoeigebak de benaming CHOCOZOEN te geven. Want wat mij betreft zou ook hun eigen benaming ZWARTE MENSEN opgevat kunnen worden als een belediging, zeker omdat ook de figuur en naam ZWARTE PIET onder vuur kwam te liggen. Aan motivatie en belang van die tegenstanders mag best eens worden getwijfeld, sinds de slavernij in Suriname al in 1863 werd afgeschaft. En omdat assistenten van de Goedheiligman hun oorsprong vinden in ravenzwart-geklede edellieden die de Noordelijke oergodheid WODAN bijstonden. En natuurlijk omdat de figuur WODAN al eeuwen geleden door de katholieke clerus werd omgekat in de nog steeds aanbeden Sint Nicolaas.

Het is toch godgeklaagd dat enkele personages zich grensoverschrijdend druk maken over voor een kinderfeest beroete blanken terwijl de maatschappij in allerlei crisissen gebracht, het in grote delen van de wereld langdurig kommer en kwel is. Wat mij betreft mag nu ( voordat het kinderfeest op de week-kalender staat ) nog even een discussie losbranden of de benaming BROWNIE voor een licht- of donkerbruin cakeje wereldwijd wel door de mensenrechtenbeugel gedrukt kan worden. Om daarna meteen -zonder gezemel en gezeur over de naam of velkleur van volgpieten- over te gaan tot het verzinnen van veel betere methoden om de vrede op deze aardkluit te bewerkstelligen.

augustus 2015. Zelfs de VN bemoeide zich met dit Laaglandse kinderfeest terwijl de Amerikaanse Santa Claus door Hollandse bemiddeling van dezelfde oervaderlijke Godheid afstamt. Touché

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2022/02/brownies-in-the-ban/

Ware Woorden – Wiere Wurden

https://fanvanfryslan.nu/wp-content/uploads/2020/12/verliefd.jpg

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2022/01/ware-woorden-wiere-wurden/

Nij fan fanvanfryslân

In het nieuwe jaar komt uit een nieuwe website met WOORDEN van HOOP en TROOST in bange dagen: positief bedoelde oneliners, onderliners, toevoegingen aan een bericht.

Ze zijn te selecteren, te hertalen in elke vertaaltaal via Google-Lens. En meestal kun je die hertaling daarna ook nog beluisteren.

HIER EN NU een proeftegeltje.

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/12/nij-fan-fanvanfryslan/

Vooruit naar Woorden van Hoop & Troost

Tegel-achtergronden als deze kun je gaan vullen met je eigen Woorden van Hoop 7 Troost in deze bange dagen, als steuntje in de rug van anderen. Met een beetje hulp komt er begin 2022 een nieuwe website …. totaal.site voor ook jouw creatieve bijdragen.

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/12/vooruit-naar-woorden-van-hoop-troost/

WARE WOORDEN ONLINE

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/12/ware-woorden-online/

Art Digital op fanvanfryslan.nl

https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/wp-content/uploads/2016/04/krokusjes-2×3-.jpg

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/11/art-digital-op-fanvanfryslan-nl/

Poëzy út Fryslân

Droegje dyn triennen leafste, tusken ús eagen lizze marren fan begryp.

Patsje myn triennen leafste, tusken ús lippen leit in wrâld fan leafde;

droegje, patsje ús triennen, leafste.

een ge-dicht van Tsjits Peanstra

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/11/poezy-ut-fryslan/

QRoissant

Een QRoissant ( of QRoissart ) is een kunstzinnig bewerkte QR-code welke verwijst naar één pagina van een website. De inhoud daarvan blijft niet gelijk, maar is wisselend, soms dagelijks. Schrijvers, dichters, beeldende en vocale kunstenaars kunnen hun creaties ergens in het WereldWijdeWeb publiceren en van het adres van die publicatie een OQ-code maken. Bij ELKE VOLGENDE VERANDERING in of van de post blijft de QR-code actief en kan bv op een mobieltje met een QR-LEZER de actuele inhoud tonen.

De opzet is om zo iets van de lokale, regionale cultuur te laten zien en horen. Eerst uit Nederland-Fryslân met nog steeds de oorspronkelijke taal: het Frysk. OOk kan een speciale QRanders voorlichting geven over maatschappelijk belangrijke onderwerpen zoal de Corona-pandemie, de Energie-transitie, Klimaat-veranderingen, instroom van buitenlanders…..

—————————————————————————————————————

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/11/qroissant/

Vers van een spin…

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/08/vers-van-een-spin/

De N van NEEderland

De N van Nederland.

In een handvol talen hebben een handvol woorden, beginnend met de N van Nee of Nederig een overeenkomstige omgekeerde, negatieve betekenis van wat na die N komt. Zo is niemand een N iemand, nergens is N ergens, nooit is N ooit en iets wordt N iets.

En zo weet in deze tijd Niemand Nooit Nergens Niets maar Nu kunt helpen om NEEderland tot een Jaderland te maken.……….

neat, nimmen, nea, nearne, nea, niets, niemand, nooit, nergens, nothing, nobody, never, nowhere, never, nichts, niemand, nie, nirgendwo, nie, niente, nessuno, nenio,nenium neniam, nenie, nada, ninguén, nunca, ningures, nadie, nunca, ninguna, niks, nêrens, nihil, nullus, numquam, nusquam, nic, nikt, nigdy, nigdzie, nimic, nimeni, niciodată, nicăieri, nič, nihče, nikoli, nikjer….

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2021/08/de-n-van-neederland/

Laad meer