web analytics

jun 30

Een SPREEKWOORDELIJK vóórbeeld. ( Lees-Luister-Leer FRYSK)



Elke afbeelding in deze serie kun je laten stilstaan door eerst op DE TITEL te drukken en dan door de stopknop te activeren. Elke SPREUKTEGEL kan afzonderlijk worden geselecteerd en met iemand worden gedeeld.Als je in DE STILSTAND de recorderknop tussen de tegels activeert, dan kun je ook de UITSPRAAK van de spreuk beluisteren.

FRYSK LEREN? DAT KAN …HIER EN NU
IT FRYSK LEARE?…..DAT KIN, HJIR EN NO
herhaal…herhaal…herhaal….EN LEER DIE TAAL

Via deze link + TRANSLATOR Frysk to ……… kun je een tegeltekst intypen en laten vertalen. De uitspraak van de teksten kun je activeren met de STARTKNOP rechts van elke tegel. Probeer maar. Ook kun je een spreuk hieronder selecteren, kopiëren en plakken in de vertaler.

Spreekwoorden en gezegden (ook de unieke Fryske SPREKWURDEN en SEI-SISWIZEN) werden honderden,soms duizenden jaren mondeling overgedragen van ouder naar kind, van generatie op generatie.

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2017/06/fryske-sprekwurden-lees-luister-leer/

nov 15

De ware aard van sinterklaas en zijn klaassistenten.

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/de-ware-aard-van-sinterklaas-en-zijn-klaassistenten/

nov 14

Ein fan de dei (senryu)

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/ein-fan-de-dei-senryu/

nov 14

GEDICHTEN GEDEELD

LISTEN TO THE SOUND OF REIZGER>

ELK gedicht kun je delen met iemand anders door de afbeelding te selecteren, te knippen, te plakken in een bericht.
© Het copy-right berust bij de afzonderlijke dichters.

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/gedichten-gedeeld/

nov 08

Tydskrift De Moanne

OER DE MOANNE 

‘de Moanne’ wol in breed en kreatyf poadium biede foar aktuele en skôgjende bydragen oer kultuer en de keunsten. ‘de Moanne’ lit sjen wat der yn en om Fryslân spilet, yn taal, byld en nije media. ‘de Moanne’ ferskynt op it web, op papier en organisearret ‘live’-moetingen.

‘de Moanne’ wil een breed en creatief podium bieden voor actuele en beschouwende bijdragen over cultuur en de kunsten. ‘de Moanne’ laat zien wat er in en om Friesland speelt, in taal, beeld en nieuwe media. ‘de Moanne’ verschijnt op het web, op papier en organiseert ‘live’-ontmoetingen.

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/tiidskrift-de-moanne/

nov 07

Wat bleef uit het verleden.

 

In een fors aantal Friese kerken hangen ROUWBORDEN aan de wanden. Deze memorieborden zijn gedenkborden  van ooit machtige, rijke, adellijke Friese families. Veel ervan zijn bij een “beeldenstorm” verwoest. En ook nu dreigen (vanwege leegstand en herbestemming van kerken) deze objecten van cultuur-historisch belang te verdwijnen. Nog resterende resterende memorie-borden (meer dan 100) zijn verspreid te vinden in kerken, musea, gemeentehuizen, bij stichtingen,  in en ook buiten Friesland. Een deel ervan valt onder monumentenzorg. Nog steeds is er geen sluitend overzicht van de vindplaatsen en er zijn nauwelijks afbeeldingen in hoge-resolutie-kwaliteit. Maar voor zo’n overzicht plus omschrijving plus een afbeelding in HR-kwaliteit kan wél worden gezorgd. 

Rouwbord van Sytzama, kerk te Friens, Fryslân. 

 

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/wat-bleef-uit-het-verleden/

nov 04

Het laatste appeltje….(haiku)

PianoTweet van Joost Brands:
KLIK HIER

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/het-laatste-appeltje-haiku/

nov 03

ONLINE-POËZIE (week 45)

ONLINE-POËZIE

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/11/online-poezie-week-45/

okt 27

Onweerstaanbaar

08-10-2018 LeeuwardenLeeuwarder Courant/LCOudemuziekensemble L’Arpeggiata in de Grote kerk  ©Foto: Hoge Noorden/Jaap Schaaf                   Nog te zien: Oosterpoort-Groningen op 01/12/2018.

 

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/10/onweerstaanbaar/

okt 10

Prietpraat over sneeuwwitte Sinterklaas en roetzwarte Pieterbaas.

JA HOOR, DAAR ZIJN ZE WEER………….DE ZEURPIETEN.

http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2007/11/onderliner-special-gepeperde-noten-tien-pittige-stripsels-voor-sinterklaas-en-pieterbaas/

Ooit heeft de katholieke kerk  de verering van de oud-Germaanse godheid WODAN omgesmeed tot het Sinterklaasfeest.

Traditioneel werd Wodan ook in Friese contreien omschreven als een hoogverheven figuur in een RODE MANTEL, gezeten op EEN WIT PAARD ( de achtbenige schimmel Sleipnir ). Wodan daverde  door de lucht en belandde wat later op de daken.

Zijn helpers  (twee ZWARTE RAVEN: Huginn = geheugen en Muninn = gedachten) informeerden hem over goed gedrag en misdraging van de bewoners. Later werd Wodan tegen heug en meug vergezeld door beserkers  (zwartgeverfde blanke strijders) ter vervanging van die roet-zwarte raven. Bij brave arme lieden (die hooi en wortelen offerden) strooiden de rijke knights van Wodan gouden munten. De naam BESERKERS van die helpers zou zijn ontleend aan de oud-Germaanse naamwoord-stammen berke- en -rik  ( betekenissen: blinkende, schitterende geest en machtig )

WODAN + 2 raven.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Omstreeks de 7e eeuw na Christus gaf de Paus zijn bisschoppen en monniken de opdracht om heidense goden en gebruiken een christelijk jasje aan te trekken. En zo kon Wodan omgekat blijven voortleven als Sinterklaas, Sint Pieter en als de daarvan afgeleide figuur Santa Claus.

In 1934 genoot Nederland van de allereerste officiële Sinterklaas-intocht.  Toen werd de Sint uit Spanje werd bijgestaan door blanke Spaanse edellieden (knights = knechten) en zes donkere mannen (Surinaamse matrozen die het koud hadden en aan de organisatie vroegen of ze mee konden doen aan de intocht). Dat mocht en sindsdien wordt het kinderfeest opgeluisterd met meerdere donkergetinte helpers: de ‘Zwarte’  Pieten.

Om deze kwestie echt recht te zetten nemen we ook de figuur Sinterklaas op de korrel. Wat je (volgens mijn plaatsgenoot Roel Oostra) waarschijnlijk niet weet is, dat Nicolaas de zoon was van Sietse ( zoon van Niklaas Sietses)  en Frouckjen (fan Hotse Try) uit het Friese Oudega nabij Drachten.  Niklaas, zoon van Sietse en de novice Barbara werd in Madrid geboren op 5 december 894. Aan het eind van zijn leven werd hij als heilige bijgezet in een kerk te Madrid met een bisschopsmantel om z’n schouders.

Noot voor zeurpietjes:  de figuur van ZWARTE PIET heeft dus NIETS te maken met slavernij of discriminatie. En onze NATIONALE Sinterklaas heeft geen gelijkenis met de Bisschop van de stad Myra, hoofdplaats van Lycië in Klein-Azië.

*)    BESERKERS >  http://nl.wikipedia.org/wiki/Berserker

 

Lees ook maar eens: http://kunst-en-cultuur.infonu.nl/feestdagen/85940-is-sinterklaas-de-germaanse-god-wodan.htmlv

Of deze info > http://www.meertens.knaw.nl/cms/nl/nieuwsbriefteksten/nieuwsbriefuitgelicht/143677-de-oudst-bekende-naam-van-zwarte-piet-pieter-me-knecht-1850

Of mijn column uit 2012: https://123gedichten.wordpress.com/2012/12/27/sinterklaasgedachten-column/

Augustus 2015. Zelfs de VN is er niet vies van om zich te bemoeien met dit Hollandse volksfeest. Net of Santa Claus in Noord-Amerika alles alleen doet en geen  knights  (al dan niet van nature donker getint) in VRIJWILLIGE dienst heeft. 

In de eerste helft van de negentiende eeuw namen Nederlandse kolonisten de Sinterklaas-traditie mee naar Amerika. Aanvankelijk leek de hoofdpersoon nog erg op onze Sinterklaas maar naarmate de tijd vorderde kreeg de Kerstman een ander uiterlijk en karakter. Santa Claus komt dus voort uit onze eigen oer-Hollandse Sint Nicolaas en derhalve kan hij gezien worden als een soort achter-achter-achter-achter-achter-kleinzoon van de Germaanse oppergod Wodan. 

Anno 2014:

Naar aanleiding van uitspraken van de VN-commissie dat de rol van Zwarte Piet moet worden heroverwogen en van een rechterlijke uitspraak, zei premier Rutte dat het sinterklaasfeest niet racistisch is.  “Maar er zijn mensen die zich storen aan de manier waarop het wordt gevierd”.  Rutte vindt het een zaak van de samenleving om de discussie verder te voeren. Rutte verwachtte dat Sinterklaas op 5 december 2015 weer ongestoord zal worden gevierd. Met assistentie van ZWARTVEEG- PIETEN.

– Desnoods kan worden overgestapt op viering van SINT PIETER  zoals men in het Friese Grouw al decennia-lang gewend is. Friesland is geen plek voor zwartkijkers of zwartrijders. Voor de kindertjes maakt het niets uit: Piet mag: zwart, wit, blauw, geel of groen zijn. Voor de kids draait het alleen om kadootjes.

Het woord NEGERZOEN is even uit de gratie, maar peuters en kleuters zijn net zo verzot op CHOCOZOENEN of SINTZOENEN, ook voor en na 5 december van welk jaar dan ook. En chocolade-munten gaan er ten allen tijde ook wel in.

——————————————————————————————————————————

15-01-2015. Het Sinterklaasfeest, inclusief Zwarte Piet, is Nederlands immaterieel erfgoed.

Op voordracht van het zogenoemde Sint & Pietengilde is het feest nu officieel onderdeel geworden van de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed in Nederland. ‘Het zijn de gemeenschappen zelf die invulling geven aan hun tradities en aangeven waarin voor hen het belang van de traditie schuilt.’

 

November 2018. Deze dagen speelt in Leeuwarden zich af de rechtszaak tegen voorstanders van het kinderfeest die in 2017 een blokkade opwierpen tegen een groep andersdenkenden die de intocht in Dokkum voor de kindertjes konden verpesten. De rechter veroordeelde de actievoerders en blokkeerders tot taakstraffen van  80 tot 240 uren of een voorwaardelijke celstraf.

 

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/10/witte-sinterklaas-en-zwarte-pieterbaas/

okt 08

Promo-tie (super-QR-link klankbeeldgedichten)

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/10/promo-tie-super-qr-link-klankbeeldgedichten/

okt 01

STOPTOBER: roken is …. je gezondheid verstoken ( column )

foto
         
Roken is je gezondheid verstoken.
Ruikt alles in huis naar jouw rook, hoest je veel, heb je ademtekort al bij een kleine inspanning, gaat jouw rookverslaving ook ten koste van de gezondheid van anderen? STOP DAN NU, bespaar geld en ga eens genieten van gezonde lichaamsbeweging in de frisse lucht.

Mijn hoogstpersoonlijke, vrijwel KOSTELOZE en aanbevelenswaardige succes-methode om te stoppen zonder te minderen en anderen te hinderen.

—————————————————————————————————————————————————

                 Alles wat met roken te maken heeft is voor mij een teer onderwerp. De verkoop van sigaren, sigaretten, pruimtabak en aanverwante artikelen was bij ons thuis hét middel van bestaan en dus niet-discutabel.  In de tabakswinkel van mijn vader lagen de verleidelijke tabakstaafjes letterlijk voor het grijpen. Al jong was ik een verstokte roker en ik bleef stevig paffen tot m’n vijftigste verjaardag.

Veel te laat drong het voldoende tot mijn halfverteerde brein door dat ik mezelf en mijn gezin schade toebracht. Toen, met het windje van een anti-rookcampagne in de rug, besloot ik te stoppen.

Een try-out met mindering hielp niet: bij elk spanningsmoment verviel ik weer in het aangewende rantsoen van zo’n 25 sigaretten per dag van ‘s ochtends vóór het ontbijt tot ‘s avonds vlak vóór de beddedonsjes. Meedoen aan een stop-met-roken-cursus was óók geen succes: het enige wat ik er aan overhield was een nóg  lager banksaldo, een groter gevoel van  mislukking én een grote stapel anti-rooklectuur. Toen er nicotine-kauwgum en nicotine-pleisters op de markt kwamen en ook die weinig effect hadden, besloot ik mijn eigen stopmethode te bedenken.

Mijn probate afkickmethode omvat in het kort: De combinatie van een vaste wil om te stoppen, plus het hoofd vol anti-rookslogans *), plus flinke wandelingen in de frisse buitenlucht, plus tijdelijk een tabakspruim achter de achter, een takje zoethout tussen de kiezen, plus veel water om het oude gif en de nieuwe vieze smaak weg te spoelen.

Toch is dat takje zoethout, het overal verkrijgbare en goedkope hulpmiddel, niet de basis van mijn stopmethodiek, maar de smeerlap TABAK zelf.  En wel in de oorspronkelijke gebruiksvorm, namelijk als PRUIM-tabak. In den beginne werd het tabaksblad namelijk gekauwd, gemakshalve en vanwege het ontbreken van vloeitjes en lucifers. Het is zeker: met een klont pruim achter de kiezen neemt het lichaam via het mondslijmvlies sneller dan middels een pleister of kauwgum de nog wél broodnodige hoeveelheid nicotine op.

Het grote voordeel is dat de longen niet verder verteren; een nadeel is, dat zo’n pruim nog véél smeriger smaakt dan nicotine-kauwgum. Het effect dáárvan is, dat je de smurrie in je mond zo snel mogelijk wilt uitspuwen. De enorm grote voordelen dáárvan zijn dat je minder nicotine binnenkrijgt en zo snel mogelijk wilt stoppen.     HV

 
*) Deze stap moet je beslist niet overslaan. Want het is een hele klus om je stuk brein van 600 miljoen jaar oud (het reptielen-brein) én je zoogdieren-brein én je mensen-brein  te overtuigen van het goede doel en over te halen te stoppen met deze ingesleten smerige gewoonte.

En die eigen-aardige aanpak was wél afdoende, want sindsdien raak ik geen kankerstokje meer aan. Toen ik pas met mijn eigenzinnige methode begon en m’n omgeving al op de hoogte was van het voornemen, wist buurvrouw aan mijn eega te melden dat ik stiekem toch wél rookte, want ze had me gezien met een cigarillo in de mond. Op overtuigende wijze kon ik uitleggen dat dát stokje écht geen sigaartje was maar een therapeutisch hulpmiddel: namelijk dat takje zoethout. De truc is dat je met zo’n zoethoudertje iets in de mond hebt ter vervanging van de peuk. De smaak ervan is niet vies, maar het stokje gaat tenslotte akelig pluizen en je zult de vezels uitspuwen.

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/10/roken-is-je-gezondheid-verstoken/

sep 21

STIL VERDRIET (klankbeeldgedicht)

 

Het leven is breekbaar.

It libben is brekber.

Tover dit beeldgedicht om tot een KLANKbeeldgedicht met deze PianoTweet van Joost Brands: KLIK HIER

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.fanvanfryslan.nl/wordpress/2018/09/stil-verdriet-klankbeeldgedicht/

Load more